Zeep en douchegel

Kun je beter een stuk zeep, vloeibare zeep of een desinfecterend middel kopen? Deze beoordeling gaat over zeep in zowel blok- als vloeibare vorm.

Wat is beter: vaste zeep of vloeibare zeep?
Vanuit milieuoogpunt is het stuk zeep de winnaar. Het heeft meestal een kortere lijst met eenvoudige ingrediënten, en kan vaak voor het hele lichaam worden gebruikt - niet alleen voor de handen.

Er zijn drie problemen met vloeibare zeep:

• Het is zwaarder. Omdat het veel water bevat, is vloeibare zeep waarschijnlijk zwaarder dan een stuk zeep, wat resulteert in een hogere ecologische voetafdruk door het transport.
• Het heeft meer verpakking. De verpakking van vloeibare zeep bestaat meestal uit plastic flessen die - als ze niet worden gerecycled of nagevuld - op de vuilnisbelt of in onze oceanen terechtkomen, of worden verbrand. Zelfs als de fles gemaakt is van gerecycled plastic, is een dunne papieren wikkel of geen wikkel voor een stuk zeep beter.
• De kans is groot dat er bijproducten van aardolie in zitten. Veel vloeibare zeep is gemaakt van synthetische stoffen die afgeleid zijn van aardolie en hebben emulgatoren en stabilisatoren nodig om hun consistentie te behouden.

Is vaste zeep even effectief?
Zowel vloeibare als vaste zeep zijn effectief om bacteriën te verwijderen. Een aandachtspunt bij vaste zeep is dat je deze droog moet houden en niet in een plas water moet laten liggen.

Waar je op moet letten bij het kiezen van vloeibare zeep of douchegel
Als je de voorkeur geeft aan vloeibare zeep of douchegel, kun je het beste op zoek gaan naar de dichtbijzijnde afvalvrije navulwinkel of een lokale (natuurvoedings)winkel met een navulstation. Je kunt bij sommige merken ook rechtstreeks navulverpakkingen in bulk kopen.

Welke zeepmerken domineren de markt?
De Nederlandse zeep-, bad- en douchegelmarkt wordt gedomineerd door multinational Unilever, dat eigenaar is van onder andere Dove en Nivea. De grote merken hebben onze steun niet nodig. Unilever heeft een jaaromzet van 57 miljard euro, die van Colgate-Palmolive bedraagt 17 miljard euro.

De scoretabel laat het enorme verschil zien tussen de laag scorende grote winkelketens en de veel hoger scorende kleine, onafhankelijke en vaak veganistische en/of biologische merken. Er zijn veel bedrijven die alternatieven aanbieden die biologisch zijn, zonder dierlijke ingrediënten worden gemaakt of vrij zijn van palmolie.

Beste bedrijven op het gebied van klimaatbeleid en -maatregelen
Twee merken scoren de volle 10 punten op het gebied van klimaat: Faith in Nature en SESI.

Andere merken met een hoge score van 7 of 8 punten zijn: Dr Bronner's, Neal's Yard, Odylique en Suma (ALTER/NATIVE, ecoloeaf).

Slechtste bedrijven op het gebied van klimaat
Merken die geen punten scoren voor klimaat zijn: Bulldog, Colgate-Palmolive, Dr Organic, Superdrug, Procter&Gamble, Unilver.

Hoe milieuvriendelijk zijn The Body Shop en Wild?
Naast de kleinere, onafhankelijke ecologische zeepmerken zijn er ook enkele grotere, bekendere merken die zich op de markt voor 'natuurlijke' en duurzame zeep profileren, zoals The Body Shop en Wild.

De toekomst van The Body Shop was een paar jaar onzeker als gevolg van een faillissement in 2024. We hebben The Body Shop onder de nieuwe eigenaar in de beoordeling opgenomen. Maar hoewel het ooit voorop liep op het gebied van ethische en milieuvriendelijke verzorgingsproducten, heeft het nu slechts een gemiddelde score.

Een ander merk dat naar de onderkant van de ranglijst is gezakt, is Wild. Het merk werd in 2025 overgenomen door Unilever, waardoor de score wordt beïnvloed door het slechte beleid van het moederbedrijf. Wij vinden het belangrijk om 'het geld te volgen', en daarom kijken we zowel naar het moederbedrijf van een merk als naar het eigen beleid.

Merken biologische zeep
De volgende merken produceren uitsluitend of grotendeels biologische producten: Austin Austin, Avalon Organics, Conscious Skinkare, Dr Bronner's, Dr Organic, Green People, Neal's Yard, Odylique, Urtekram.

De volgende merken hebben enkele biologische producten in hun assortiment: KinKind, Little Soap Company, Lucy Bee.

Eén van de ingrediënten die in stukken zeep kan worden gebruikt, is natrium talg, gemaakt van gesmolten dierlijk vet. Ook stearinezuur en glycerine in zeep kunnen van dierlijke oorsprong zijn, en honing, lanoline en melk kunnen zijn toegevoegd.

Veganistische zeepmerken
Al deze hoog scorende merken zijn volledig veganistisch: Bio-D, Caurnie, Conscious Skincare, Eco Warrior, Faith in Nature, Fill Refill, Friendly Soap, Little Soap Company, Lucy Bee, Miniml, SESI.

Dierproefvrije zeep
Veel merken hanteren een beleid tegen dierproeven - ze hebben een vaste uiterste datum voor het hele bedrijf (een vaste datum in het verleden) waarna geen van hun producten of ingrediënten meer op dieren mag zijn getest: ALTER/NATIVE (Suma), Austin Austin, Avalon, Avon, Bio-D, Caurnie, Conscious Skincare, Dr Bronner's, Eco Warrior, Faith in Nature, Fill Refill, Friendly Soap, JASÖN, Little Soap Company, Lucy Bee, Lush, Neal's Yard, Odylique, SESI, Tropi Skincare, Weleda, Yaoh.

Merken met een Leaping Bunny keurmerk
De volgende merken zijn gecertificeerd volgens de Leaping Bunny standaard, het toonaangevende certificeringprogramma voor dierproefvrije bedrijven: Avalon Organics, Bio-D, The Body Shop, Conscious Skincare, Faith in Nature, Fill Refill, Friendly Soap, JASÖN, Little Soap, Lucy Bee, Molton Brown, Neal's Yard.

The Body Shop en Molton Brown hebben moederbedrijven zonder een duidelijk beleid.

Het Leaping Bunny logo op een product betekent niet dat het veganistisch is. Het kan nog steeds dierlijke producten, zoals lanoline, bevatten, maar het bevat geen ingrediënten die op dieren zijn getest. Dus als je de tekst 'cruelty free' (dierproefvrij) ziet, kijk dan of het product ook veganistisch is gecertificeerd als je dierlijke ingrediënten wilt vermijden.

Bedrijven met het slechtste beleid ten aanzien van dieren
De twee bedrijven die het slechts scoren in de beoordeling ten aanzien van dieren zijn Boots en Colgate-Palmolive. 
Colgate-Palmolive staat in uitzonderlijke gevallen beperkte dierproeven toe, gebruikt talg van runderen bij de productie van zeep en is ook eigenaar van een bedrijf in diervoeding dat vlees verkoopt.

We hebben alle merken beoordeeld op hun beleid voor giftige stoffen op vier belangrijke chemicaliën. De bedrijven die de beste beoordeling krijgen, hebben een beleid dat het gebruik van onderstaande stoffen verbiedt. 

• Parabenen zijn vaak een ingrediënt van vloeibare zeep en worden gebruikt als conserveringsmiddel. Je kunt methylparabeen, propylparabeen en butylparabeen op een ingrediëntenlijst zien staan.
• Triclosan kan worden gebruikt in vloeibare zeep, terwijl je triclocarban kunt aantreffen als ingrediënt in een stuk zeep.
• Ftalaten kunnen worden gebruikt in synthetische geurstoffen.
• Formaldehyde en chemicaliën die formaldehyde afgeven zijn conserveringsmiddelen.

Biologisch gecertificeerde producten bevatten geen van deze ingrediënten.

Palmolie en afgeleide stoffen daarvan zijn een belangrijk bestanddeel geworden van veel zeepproducten. In stukken zeep wordt het soms gebruikt omdat het een vet is dat hard is bij kamertemperatuur.In vloeibare zeep, douchegel en badschuim is de kans groter dat er palmoliederivaten worden gebruikt, die vaak worden aangeduid met namen als 'glyc', 'stear', 'laur' of 'palm'.

De massaproductie van palmolie is verantwoordelijk voor de vernietiging van regenwouden en veengebieden. Dit veroorzaakt het vrijkomen van broeikasgassen - wat schadelijk is voor het klimaat -, verlies van biodiversiteit (met name voor orang-oetans), en mensenrechtenkwesties.

Alternatieven zijn onder andere cacaoboter, sheaboter, olijfolie en kokosolie, bij voorkeur biologisch gecertificeerd.

Merken die het beste scoren voor palmoliebeleid
De merken die het beste scoren in de categorie palmolie zijn bedrijven die  nauwelijks of geen palmolie gebruiken, of merken die fairtrade of biologische palmolie gebruiken - wat voordelen heeft voor mensen en de biodiversiteit.

Palmolievrije merken: Conscious Skincare, Zaytoun.

Bedrijven die hun palmolie duurzamer (fairtrade of biologisch) inkopen en een beste beoordeling krijgen voor hun palmolie inkoop zijn onder andere: Dr Bronner's, Green People, Odylique en Organii.

Friendly Soap en Urtekram gebruiken nauwelijks palmolie.

De volgende merken kopen gecertificeerde palmolie: Austin Austin, Bio-D, Fill Refill, KinKind, Little Soap Company, Miniml en SESI.

Vertaald op 28 februari 2025
Bijgewerkt op 4 maart 2026

Source data and research for these guides has been licensed from the Ethical Consumer Research Association. Brongegevens en onderzoek voor deze productbeoordelingen zijn gelicentieerd door de Ethical Consumer Research Association.  

Wil jij onderzoek naar Nederlandse bedrijven ondersteunen zodat we die kunnen toevoegen aan onze productbeoordelingen, steun dan ons werk als donateur.